Бора-хөкпеш
(тыва улустуң тоолу)
Шаанда бора-хөкпеш кушкаш чоруп-тур. Ужуп чоруп-чоруп, бир-ле кызыл-хараган бажынга хонуп ап-тыр.
Көскээндиве кызыл-хараганның тени кадалы берип-тир.
Демгизиниң аарыырынга шыдашпайн:
- Канчап-чооп, чүү чүвеге алдырып каар чоор? - дээш, ужуп чоруп тур эвеспе.
Бир-ле черге келирге, дүк салган кадайлар туруп турган. Ол кадайларны:
- Көскээмде тенни ап кааптып көрүңер, угбаларым – дээрге:
- Сээң тениң ап каар хамаанчок, дүгүвүс салып чадап тур бис - деп-тир.
Оон ушкаш, кажык аткан оолдарга чедип кээп-тир.
- Мээң көскээмде тенни ап каап көрүңер, акыларым – деп-тир.
- Сээң тениң ап каар хамаанчок, кажык адып чадап тур бис – деп-тир.
Ол-ла ушкаш, баг каккан оолдарга кээп-тир. База-ла демги дилээн дилээн.
- Сээң көскээңде тен хамаанчок, баавыс хап чадап тур бис – деп-тир.
База-ла ужуп чорупкан, эдек тудушкан уругларга келгеш, дилээн катаптаан:
- Сээң тениң ап каар хамаан чок, эдек тутчуп ойнап тур бис – деп-тир.
- Чоп кончуг хоранныг кулугурларыл бо! – дээш, ол-ла ушкаш, куу сыра бажынга хонуп ап-тыр.
Аянныг сыгыдын сыгырып олуруп-тур. Ынчап олурда, кончуг улуг хат хадып келген чүвең иргин.
Ол хат кадайларның салып турган дүгүн бадырадыр хадып аппарып-тыр. Кажык аткан оолдарның кажыын доозазын тарады шаапкан, баг каккан оолдарны база эдек туттунушкан уругларның доозазын тарады сывырыпкан. Ол хаттың довурак-доозунунга чүү-даа көстүр аргажок туруп-тур эвеспе. Бора-хөкпештиң көскээнде тенин хат ушта шаап аппарып-тыр оо.
Ол баады, мен келдим.
